صفحه نخست

دانستنیهای رمضان

 

نحوه صحیح مصرف دارو در رمضان

(دکتر سهیل افرازی )

 

یکی از مشکلات بیماران در ماه مبارک رمضان طریقه مصرف صحیح داروها است، زیرا از یک سو مصرف دارو نباید قطع شود و از سوی دیگر این دغدغه برای بیمارانی که می‌خواهند روزه بگیرند وجود دارد که مصرف دارو، روزه آن‌ها را از نظر شرعی دچار اشکال نکند.

تشخیص مجاز بودن روزه داری برای افراد مبتلا به بیماری صرفا با نظر پزشک معالج و رعایت نکات شرعی آن امکان پذیر می باشد و باید دقت کرد که افرادی که به علت بیماری، دارو دریافت می کنند نباید خود سرانه داروی خود را قطع کنند و یا زمان مصرف آن را تغییر داده و یا آن را کم یا زیاد کنند.

 

 

این نکته در مورد بیماران دیابتی، فشارخونی، آسمی، صرعی، بیماریهای اعصاب و روان، غدد درون ریز، بیماران کلیوی بسیار حایز اهمیت است زیرا قطع و یا تغییر زمان مصرف دارو در این بیماران عوارض وخیمی را به دنبال خواهد داشت.

استفاده از اشکال غیر خوراکی نظیر قطره‌های گوشی، چشمی، بینی، پمادها، کرم‌ها و غیره از نظر شرعی مشکلی ندارد البته در مورد بعضی از اشکال غیر خوراکی همانند شیاف ها، آمپول‌هایی که به صورت وریدی یا همان داخل رگ تجویز می‌شوند، اسپری‌ها و قرص‌های زیر زبانی نظرات متفاوتی بین مراجع تقلید وجود دارد. پس افراد روزه داری که از اشکال یاد شده استفاده می کنند به جز در موارد خاص (با توجه به فتواهای متفاوت مراجع تقلید) از این لحاظ مشکلی برای روزه داری ندارند.

افرادی که داروهای خود را به صورت یک بار در روز مصرف می‌کنند می توانند با نظر پزشک دارو را در بین فاصله افطار تا سحر مصرف کنند و از این نظر برای روزه گرفتن مشکلی ندارند.

افرادی که مجبور هستند داروی خود را به صورت دو بار در روز مصرف کنند، می توانند با نظر پزشک معالج داروهای خود را بین افطار تا سحر مصرف کنند.

بیمارانی که باید داروهای خود را بیشتر از دوبار در روز مصرف کنند، تقریبا با روش‌های قبلی غیر ممکن است و این افراد بهتر است از روزه داری خودداری کنند و یا در موارد خاص ممکن است با هماهنگی و نظر پزشک معالج با جایگزینی داروهای قبلی با اشکال طولانی اثر آن دارو در صورت امکان و یا با داروهایی که نیمه عمر بیشتری نسبت به داروهای قبلی دارند امکان روزه‌داری را برای فرد فراهم نمود که البته لازم به ذکر است فرایند فوق فقط توسط پزشک معالج و در صورت امکان پذیر بودن از نظر علمی قابل اجرا است و انجام آن به شکل خودسرانه و بدون نظر پزشک معالج و یا از طریق اصرار بیما ر به پزشک قابل اجرا نبوده و عواقب خطرناکی نیز در بر دارد.

مصرف مایعات و آب زیاد برای دفع دارو و متابولیت های آن بسیار کمک کننده می باشد. پس در زمان بین افطار تا سحر نوشیدن آب و مایعات توصیه می گردد.

بهترین زمان برای داروهایی که باید با معده خالی مصرف شوند یک ساعت قبل از سحری و یا دو ساعت بعد از افطار است.

به هم خوردن عادات غذایی در ایام ماه مبارک رمضان باعث بروز تغییراتی در روند‌های فیزیولوژیک و متابولیک بدن و در نتیجه ایجاد تغییرات در میزان و سرعت متابولیسم و دفع داروها خواهد شد و لازم است علایم حیاتی مربوط به کنترل بیماری با دقت بیشتر و در فواصل کوتاه‌تری کنترل شود.